İşyeri ve Evlerde Kira Artış Oranı
İşyeri ve Evlerde Kira Artış Oranı

İşyeri ve Evlerde Kiralarında Kira Artış Oranı

Kira sözleşmesinin yenilenmesi halinde kira bedeline belli bir oranda kira zammı yapılır. Yeni dönemdeki kira bedelinin belirlenmesinde uygulanacak olan orana ise artış oranı veyahut kanuni kira zam oranı denmektedir.

İşyeri ve ev kiralarında kira artış oranı farklı şekillerde belirlenir. Bu sebeple ayrı ayrı incelemek gereklidir.

Ev Kiralarında Kira Artış Oranı

Ev kiralarında kira artışı, 1 Temmuz 2012 tarihinden itibaren yürürlüğe giren Türk Borçlar Kanunu ile belirlenmiştir. Buna göre; konut kiralarında, yenilenen kira dönemlerinde uygulanacak artış, bir önceki kira yılında Üretici Fiyat Endeksi’ndeki (ÜFE) artış oranını geçmeyecek şekilde belirlenecek (Md. 344). Aynı kural, 1 yıl ya da daha uzun süreli kira sözleşmelerinde de geçerliliğini korumaktadır.

Kanun maddesinde tanımı verilmiş kira artış oranının:

  1. Bir önceki yılın aynı ayına nazaran değişim oranı mı?yoksa
  2. 12 aylık ortalamaya göre değişim oranı mı?

olduğu kanun maddesinden anlaşılamamaktadır. Ancak oldukça baskın olan görüş ve uygulama 12 aylık ortalamaya göre değişim oranıdır.

Ev kiralarında kira zam oranı belirlenirken, iki olası durum bulunmaktadır:

Kira Artış Oranı Kira Sözleşmesine Yazılmışsa:

Bu durumda ev sahibi yenilenen kira döneminde zam miktarını serbestçe belirleyemeyecektir. Kira zammı artış oranı sözleşmede yazıldığı şekli ile uygulanacaktır. Yalnız önemli olan husus şudur ki; kira zammı oranı her halükarda bir önceki kira yılındaki ÜFE artış oranını geçemez. Kiracı bir önceki kira yılındaki ÜFE artış oranından yüksek bir oran uygulanmasını kabul etmezse, ev sahibi bu sebebe dayanarak kiracıyı evden çıkaramaz.

Kira Artış Oranı Kira Sözleşmesine Yazılmamışsa:

Eğer ev sahibi ile kiracı arasında, oran sözleşme ile kararlaştırılmamışsa, kira artma oranı bir önceki kira yılının ÜFE artış oranını geçmemek şartı ile belirlenir. Bu belirleme yapılırken konutun durumu da göz önüne alınır. Eğer ev sahibi oranın yetersiz olduğunu düşünüyorsa, mahkemeden kira tespitine ilişkin karar almalıdır. Buna da kira tespit davası denir.

2016 Ekim Ayı Kira Artış Oranı

TÜİK verilerine göre 12 Aylık ÜFE değişim oranı. EKİM 2016 Endeksi ile % 4.07 tür. Yani geçmiş herhangi bir yılda, EKİM Ayı içerisinde başlamış olan, ev yani konut kira sözleşmelerindeki kira bedelinin, 2016 Yılı için artış oranı % 4.07 olacaktır.

İşyeri Kiralarında Kira Artış Oranı

Esasen işyeri kiralarında da kira artış oranı belirlenirken Türk Borçlar Kanunu’na göre ev kiraları ile aynı usul öngörülmüştür. Yani bir önceki kira yılının ÜFE artış oranı üst sınırdır. Ancak ÜFE artış oranına göre belirlenecek olan artış sınırı, işyeri kiraları için 1 Temmuz 2020 tarihine kadar uygulanmayacak. İşyerlerinde, sözleşme serbestisi geçerli olacak, yani sözleşmede yazılan oran neyse o uygulanacak. Kira artışı serbestçe belirlenebilecek. Bunun sebebi de geçici madde ile 2020 yılına kadar serbest artış oranının öngörülmüş olmasıdır (6217 Sayılı Kanun Geçici Md.2).

Sonuç olarak; kiracılık hukukunda yapılan hesaplamalar karışık görünebilir. Ev sahipleri bu oranları dikkate almayarak zam yapmaya devam ederlerse, kiracılar kanunun emredici hükümleri gereği bu kira zammını vermek zorunda değildir. Ancak ev sahiplerinin de kira tespit davası açma hakları mevcuttur. Gerek kiracı gerekse kiraya veren olarak bu gibi durumlarda kira hukuku konusunda uzman bir avukat veya hukuk bürosuna danışmanız, süreci yürütmeniz avantajınıza olacaktır.

  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  1. 13 Mart 2017

    İyi günler

    Yedi senedir dükkan kiracimiz var .Ailem enflasyonu bazalmadan ve mülkün ticarethane niteliğini taşıdığını düşünmeden yıllık ellişer lira zam yapmışlar bu seneye kadar.Durum değişmesini, mülkün değerini alması için mevcut kira kadar zam yapmamız lazım. Zammı gerceklestirmemiz usulsüz mü? Teşekkür ederim.

    • 13 Mart 2017

      Eğer kira sözleşmenizde böyle bir hüküm yoksa iş yeri kiralarında artış oranı serbesttir. Ayrıca hali hazırda alınan kira ile emsal kiralar arasında çok fazla fark olmuşsa kira tespit davası açarak da kiranın artırılmasını sağlayabilirsiniz. Bu konu ile ilgili yazımı da okuyabilirsiniz.

Yorum yazın:

*

E-posta adresiniz yayınlanmayacaktır

© 2017 MIHCI HUKUK BÜROSU | İSTANBUL

logo-footer

SOSYAL MEDYADA BİZ: