İşçinin Ölümü Halinde Kıdem Tazminatı
İşçinin Ölümü Halinde Kıdem Tazminatı

Kıdem tazminatı, iş hukuku bakımından önem arz eden bir konudur. Ancak belirtmek gerekir ki buradaki tazminat unsuru zarar kavramı ile bağlantılı değildir. Yani gündelik hayatta bireyler birbirine karşı gerçekleştirmiş oldukları haksız fiiller neticesinde oluşan zararlar bakımından tazminat ödeme yükümlülüğü altındadır. İş Hukuku bakımından ise zarar değil kanunun belirttiği haller ve şartlar aranacaktır. öz konusu şartların varlığı halinde iş sözleşmesi sona eren işçiye ödenmesi gereken toplu paraya kıdem tazminatı denmektedir. İşçinin ölümü halinde kıdem tazminatı da bu şartlardan biridir.

Kıdem Tazminatına Hak Kazanabilmek İçin Gerekli Hal ve Şartlar

Öncelikli olarak işçinin İş Kanunu’na tabi olarak çalışması gerekir. Söz konusu iş yerinde en az 1 yıllık bir kıdeminin ( çalışma süresi) bulunması gerekir. Bu şartların devamında işçinin sözleşmesi aşağıdaki hallerden en az biri nedeniyle son bulmuş olmalıdır.

  1. İş sözleşmesini işverenin feshetmesi (Ahlak  ve iyiniyet kurallarına aykırı davranışları ile fesih dışında)
  2. İş sözleşmesinin işçi tarafından feshi (Sağlık sorunları, ahlak ve iyiniyet kurallarına aykırılık, zorlayıcı sebeplere dayanarak feshedilmiş olmalıdır. )
  3. Kadın işçinin evlenmesi durumu
  4. Muvazzaf askerlik nedeniyle iş akdinin feshi
  5. Bağlı bulundukları kurum veya sandıklardan yaşlılık, emeklilik veya malullük aylığı yahut toptan ödeme almak amacıyla fesih
  6. İşçinin ölümü hallerinde işçi kıdem tazminatına hak kazanır.

İşçinin Ölümü ve Kıdem Tazminatı

İşçinin ölümünün ilk ve temel sonucu iş akdinin sona ermesidir. Bu durumda kıdem tazminatının talebi için işçinin ölüm tarihi esas alınacaktır. Kıdem tazminatı işçinin mirasçılarına ödenecektir.  Bu noktada işçinin ölüm sebebi önemli değildir, ölüm hangi sebeple gerçekleşmiş olursa olsun mirasçılara kıdem tazminatı ödenecektir.

Mahkemeden veraset ilamını alan mirasçılar işverene başvuracak, ilamda belirtilen payları oranında tazminata hak kazanacaklardır. İşverenin kıdem tazminatını ödememesi halinde ise mirasçılar İş Mahkemesi’nde dava açacaktır. Mirasçıların kıdem tazminatı talep edebilmesi bakımından zamanaşımı on yıldır.

 Kıdem Tazminatı Hesabı

  • İşçilerin kıdemleri, sözleşmelerinin devam etmiş veya yenilenmiş olmasına bakılmaksızın aynı işverenin bir veya değişik işyerlerinde çalıştıkları süreler göz önüne alınarak hesaplanır.
  • İşyerlerinin devir veya intikali yahut herhangi bir suretle bir işverenden başka bir işverene geçmesi veya başka bir yere nakli halinde işçinin kıdemi, işyeri veya işyerlerindeki hizmet akitleri sürelerinin toplamı üzerinden hesaplanır.
  • İşçinin işe başladığı tarihten itibaren hizmet akdinin devamı süresince her geçen tam yıl için işverence işçiye 30 günlük ücreti tutarında kıdem tazminatı ödenir. İş Kanununun 14’ncü maddesinde kıdem tazminatı ile ilgili 30 günlük süre hizmet akitleri veya toplu iş sözleşmeleri ile işçi lehine değiştirilebileceğini belirtmektedir.
  • Kıdem tazminatının hesaplanmasında işçinin aldığı son ücret esas alınır. Örneğin 3 yıllık kıdemi bulunan bir işçinin kıdem tazminatı 30 günlük ücretinin kıdem yılı olan 3 ile çarpılması suretiyle hesap edilecektir. Bir yıldan artan süreler için de aynı oran üzerinden ödeme yapılır.  Bu durumda diyelim ki 3 yıl  6 ay çalışan işçi için artan kısım olan 6 ay için aynı oranda bir tazminat tespit edilecektir.
  • Kıdem tazminatının ödenmesi noktasında dava yoluna gidilmesi halinde, hakim, işçinin ölüm tarihinden itibaren kıdem tazminatının gecikme süresi için mevduata uygulanan en yüksek faizle birlikte ödenmesine karar vermelidir. Mevduata uygulanan en yüksek faizin tespiti için de Merkez Bankası ve diğer bankalardan yazılı bilgi talep edilmelidir.

Kıdem Tazminatı ve Ölüm Tazminatı Farkı

İşçi ve işverenin ölümü halinde uygulanacak kurallara Türk Borçlar Kanunu’nda (md.  440-441) yer verilmiştir. Yukarıda açıklamış olduğumuz kıdem tazminatından farklı olarak ölüm tazminatı işçinin mirasçılarının yanı sıra bakmakla yükümlü olduğu kişilere de ödenir. Madde metninde “Sözleşme, işçinin ölümüyle kendiliğinden sona erer. İşveren, işçinin sağ kalan eşine ve ergin olmayan çocuklarına, yoksa bakmakla yükümlü olduğu kişilere, ölüm gününden başlayarak bir aylık; hizmet ilişkisi beş yıldan uzun bir süre devam etmişse iki aylık ücret tutarında bir ödeme yapmakla yükümlüdür.” şeklinde yer verilmiştir.  Burada kıdem tazminatından farklı olarak işçinin ölümüyle ekonomik zorluk yaşaması muhtemel kişilere geçici bir koruma sağlanmıştır. Hemen belirtmek gerekir ki işçinin iş kazası sonucu ölümü tamamen farklı sonuçlara bağlanmıştır.

Yakınınız olan bir işçinin kıdem şartları oluştuktan sonra vefat etmesi durumunda kıdem tazminatı hakkı 10 yıllık zamanaşımı süresi ile mirasçılara aittir. Mirasçıların bu durumla karşılaşmaları durumunda iş hukuku avukatına danışmaları haklarının alınması noktasında yardımcı olmaktadır. İşçinin ölümü halinde kıdem tazminatı

  •  
  •  
  •  
  • 7
  • 1
  •  
Yorum yazın:

*

E-posta adresiniz yayınlanmayacaktır

© 2017 MIHCI HUKUK BÜROSU | İSTANBUL

logo-footer

SOSYAL MEDYADA BİZ: